De of het? Regels voor lidwoorden

Het Nederlands heeft twee bepaalde lidwoorden: de en het. Ongeveer twee derde van alle zelfstandige naamwoorden krijgt de. Er is geen regel voor elk woord, maar sommige regels werken altijd en sommige patronen helpen je goed te raden.

Regels die altijd werken

Nederlands	Waarom
de huizen, de meisjes	Meervoud krijgt altijd de.
het meisje, het huisje	Verkleinwoorden op -je krijgen altijd het.
het eten, het zwemmen	Een werkwoord als zelfstandig naamwoord krijgt het.
het Nederlands, het Arabisch	Talen krijgen het.

Patronen die meestal werken

Deze uitgangen en groepen zijn een sterke hint, met een paar uitzonderingen.

Nederlands	Waarom
de vrijheid, de woning, de informatie, de universiteit	Woorden op -heid, -ing, -tie en -teit krijgen de.
de man, de vrouw, de dokter	De meeste woorden voor personen krijgen de. Uitzonderingen zijn bijvoorbeeld het kind en het lid.
het gesprek, het gebouw, het begin	Veel woorden die beginnen met ge- of be- krijgen het.
het museum, het document, het toerisme	Woorden op -um, -ment en -isme krijgen vaak het.

Samengestelde woorden: het laatste deel beslist

Nederlands	Waarom
het huis → het ziekenhuis	Het laatste woord is huis, dus het.
de deur → de voordeur	Het laatste woord is deur, dus de.

Waarom het belangrijk is: andere woorden veranderen mee

Het lidwoord bepaalt ook de vorm van bijvoeglijke naamwoorden en van woorden als deze, dit, die en dat.

Nederlands	Waarom
de grote stad, het grote huis	Na de of het krijgt het bijvoeglijk naamwoord een -e.
een groot huis, een grote stad	Na een krijgt het bijvoeglijk naamwoord bij een het-woord geen -e.
deze/die stad, dit/dat huis	Deze en die horen bij de-woorden, dit en dat bij het-woorden.
de man die…, het kind dat…	Het betrekkelijk voornaamwoord is die bij de-woorden en dat bij het-woorden.

Oefenen

Kies een antwoord en controleer het. Bij elke vraag krijg je uitleg.

1.___ meisje speelt buiten.

2.___ informatie staat op de website van de gemeente.

3.___ kinderen gaan om half negen naar school.

4.___ ziekenhuis is in het weekend open.

5.Wij wonen in een ___ huis.

6.Welke zin is goed?

7.Dat is de buurvrouw ___ naast ons woont.

Oefen elke dag Nederlands voor je examen

MijnJuffie heeft duizenden examenvragen voor lezen, luisteren, schrijven, spreken en KNM, met feedback op je schrijven en spreken.

Start met oefenen